Có PTNTĐ, ra nhiều sản phẩm KH, công nghệ VN trình độ thế giới 
PGS.TS Mai Ngọc Chúc trả lời bạn đọc.
Ảnh: Phạm Hải Tam Thành - Nam 28 tuổi - Tp HCM
- Hôm này đọc trên vietnamnet tôi mới biết là Việt Nam có thêm PTN TĐ Lọc hoá dầu của Viện Hoá học Việt Nam tại /khoahoc/2008/10/809086/.
Chúng ta có PTN Công nghệ Lọc Hoá dầu và Vật liệu Xúc tác -Trường ĐHBK Hà Nội, Trung tâm Nghiên cứu Công nghệ Lọc hoá dầu của ĐH BK TP.HCM, rồi Trung Tâm Nghiên cứu phát triển chế dầu khí (PVPRO)thuộc PetroVietnam.
Trung tâm nghiên cứu nào cũng cho mình là Trọng điểm, là professional nhưng khi cần đánh giá một loại phụ gia có được phép dùng trong xăng dầu hay không lại không làm được chứ đừng nói nghiên cứu sản xuất phụ gia. Một loại phụ gia cho xăng được nhập khẩu vào VN yêu cầu xác định mục đích sử dụng của phụ gia thì không cần PTN TĐ cũng xác định được nhưng khi đánh giá ảnh hưởng đến tác động môi trường, sức khoẻ do khí thải gây ra hay do bản thân phụ gia gây ra thì có Trung tâm nào đánh giá được không?
Tôi muốn hỏi TS. Mai Ngọc Chúc - Viện trưởng Viện Hoá học rằng một PTN TĐ mà không có nổi một website để giới thiệu hoạt động, cơ sở vật chất... thì làm thế nào để liên kết, hợp tác , tư vấn đây?-
PGS.TS Mai Ngọc Chúc: Lĩnh vực hoá học nói chung và lĩnh vực về công nghệ lọc hoá dầu nói riêng không chỉ riêng một bộ, ngành mà là khoa học phục vụ cho rất nhiều ngành khác nhau. Vì vậy tuỳ thuộc vào sự phát triển của các ngành khác nhau thì các cơ quan đều xây dựng các trung tâm hoặc các phòng thí nghiệm nghiên cứu chuyên đề phục vụ cho các mục tiêu phát triển. Ví dụ: Trường ĐHBKHN được Nhà nước đầu tư xây dựng một PTN chuyên đề phục vụ cho công tác đào tạo, cho công tác nghiên cứu cơ bản và các mục tiêu khác cho nhà trường. Trung Tâm Nghiên cứu phát triển chế dầu khí (PVPRO) thuộc PetroVietnam có phòng thí nghiệm chuyên đề phục vụ cho công tác nghiên cứu thăm dò khai thác dầu khí và các PTN khác thuộc các bộ ngành và một số địa phương cũng xây dựng các PTN về lĩnh vực khoa học phục vụ cho sự phát triển của đơn vị mình. PTNTĐ Quốc gia công nghệ lọc hoá dầu là một trong 17 PTN được Nhà nước đầu tư xây dựng với tiêu chí chung phục vụ cho các chương trình nghiên cứu mang tầm cỡ chiến lược quốc gia.Trên cơ sở đó, Phòng TNTĐ Lọc hoá dầu xây dựng các chức năng nhiệm vụ cụ thể là nghiên cứu khoa học, thí nghiệm triển khai thử nghiệm đào tạo lực lượng cán bộ có chất lượng cao (chiến sĩ, tham gia các hoạt động giám định trọng tài về các kết quả phân tích có liên quan có chức năng liên kết trong các lĩnh vực hợp tác quốc tế về lọc hoá dầu. Định hướng nghiên cứu của chúng tôi tập trung trước hết vào việc lọc hoá dầu, nghiên cứu nâng cao chất lượng trong quá trình lọc dầu như làm giảm lượng lưu huỳnh, tăng trị số octan trong xăng. Về lĩnh vực hoá dầu, nghiên cứu quá trình craking, refoming xúc tác trong quá trình điều chế hdrocarbon thơm. Về lĩnh vực xúc tác, tập trung nghiên cứu các hệ xúc tác kim loại trong quá trình cracking và refoming và đặc biệt là nghiên cứu các xúc tác dị thể. Về lĩnh vực phân tích và kiểm định các thành phần chất lượng sản phẩm dầu mỏ, sử dụng các phương pháp hiện đại để xác định cấu trúc và đặc trưng tính chất các sản phẩm hoá dầu. Về lĩnh vực môi trường tập trung nghiên cứu các lĩnh vực xúc tác để xử lý khí thải (NOx, SOx...).
Nhờ có trang thiết bị của PTNTĐ công nghệ hoá dầu chúng tôi đã nghiên cứu thành công nhiều công trình khoa học, và đặc biệt, một số công trình đã được đưa vào ứng dụng. Xin đơn cử công trình nghiên cứu oxy hoá Metanol, hiện đang được thử nghiệm dây chuyền Pilot của PTNTĐ và mang lại doanh thu 70-80 tỷ đồng/năm và sau khi hoàn thiện, một số cơ sở sản xuất tại VN đăng ký nhận chuyển giao công nghệ xây dựng nhà máy tại miền Trung với công suất 30-50 nghìn tấn/năm. Công trình nghiên cứu về Biodiezel thuộc đề tài cấp nhà nước giao cho PTNTĐ Công nghệ lọc hoá dầu chúng tôi đã nghiên cứu thành công về công nghệ sản xuất B5, B10, B15 trên cơ sở nguồn nguyên liệu của VN, xây dựng chỉ tiêu chất lượng sản phẩm, thử nghiệm trên động cơ ô tô, hiện nay đang trong giai đoạn nghiệm thu và có thể đề xuất sản xuất Biodiezel tại VN.
Chúng tôi cũng đang nghiên cứu thành công đề tài độc lập cấp Nhà nước về công nghệ sản xuất Corbitol bằng phương pháp liên tục, một phương pháp hoàn toàn mới có khả năng tổ chức triển khai công nghệ xây dựng nhà máy sản quy mô công nghiệp. Chúng tôi cũng hợp tác với Viện Xúc tác Lion CH Pháp nghiên cứu thành công dung môi sinh học có khả năng thay thế dung môi hữu cơ, hiện chúng tôi đã đăng ký bằng phát minh sáng chế tại châu Âu. Ngoài ra chúng tôi cũng đang xây dựng các chương trình nghiên cứu cụ thể về lĩnh vực hoá dầu nhằm tạo ra các công nghệ và các sản phẩm nhằm tạo ra các sản phẩm phục vụ cho các ngành công nghiệp hoá chất, hoá dược...
Phòng TNTĐ công nghiệp hoá dầu có đầy đủ khả năng phân tích và đánh giá các loại phụ gia trong xăng dầu. Hiện nay chúng tôi cũng là 1 trong 22 PTN được Nhà nước giao nhiệm vụ phân tích thành phần Melamine trong sữa và các sản phẩm thực phẩm.
Trong quá trình hoạt động, chúng tôi vận hành theo cơ chế mở, trước hết là ở trong nước, hàng năm chúng tôi thường tổ chức những buổi toạ đàm với các nhà khoa học đầu ngành về lĩnh vực lọc hoá dầu (như GS.TSKH Hồ Sĩ Thoảng, GS.TSKH Hoàng Trọng Yêm) với các tổ chức khoa học của các trường: ĐHBK HN, ĐH KHTN, các viện nghiên cứu khoa học để xin ý kiển tư vấn và xây dựng các chương trình nghiên cứu khoa học, hợp tác nghiên cứu khoa học trên cơ sở sử dụng các thiết bị của Phòng TNTĐ. Về hợp tác quốc tế, chúng tôi đã xây dựng các đề tài hợp tác song phương, ví dụ với CH Pháp, hợp tác nghiên cứu về dung môi sinh học với Canada, hợp tác nghiên cứu về tổng hợp xúc tác FCC, với Trung Quốc hợp tác nghiên cứu tổng hợp xúc tác cho quá trình oxy hoá Metanol, với Hàn Quốc hợp tác nghiên cứu về xúc tác dị thể trong quá trình sản xuất biodiezel...
Hiện nay chúng tôi đang sử dụng website của Viện Hoá học Công nghiệp VN và chúng tôi đang có chương trình xây dựng một website riêng cho phòng TNTĐ công nghiệp hoá dầu sau khi kiện toàn bộ máy lãnh đạo của phòng TNTĐ dự kiến vào cuối năm nay và đầu 2009
Chúng tôi cho rằng việc Nhà nước tập trung đầu tư một số PTNTĐ phục vụ cho các lĩnh vực nghiên cứu khoa học mũi nhọn của đất nước là một chủ trương hoàn toàn đúng, nhất là trong điều kiện VN còn khó khăn, chúng ta đầu tư phân tán dàn trải, hiệu quả sẽ không cao và không giải quyết được những vấn đề nghiên cứu khoa học mang tầm chiến lược của đất nước. Với các trang thiết bị hiện đại của PTNTĐ có thể giúp được về mặt cơ bản cho các nhà khoa học làm việc và tổ chức nghiên cứu khoa học mà trước đây chúng ta thường phải làm việc ở nước ngoài.