Năng lượng sinh học Việt Nam: Cứu cánh cho tương lai
Thứ năm, 16/10/2008, 00:07 (GMT+7)
Ngày 14-10 vừa qua, Bộ Khoa học và Công nghệ Việt Nam phối hợp cùng Viện Công nghệ Công nghiệp Hàn Quốc đã tổ chức hội thảo “Năng lượng sinh học - Chính sách và công nghệ” nhằm chia sẻ giữa các nước: Việt Nam, Hàn Quốc, Ấn Độ và Indonesia về lĩnh vực năng lượng sinh học.
Nhìn từ các nước láng giềng
Ông Sung JinKi (Tập đoàn năng lượng KEMCO - Hàn Quốc), cho rằng vấn đề năng lượng đang nổi lên quyết định nền kinh tế nhiều nước và các nước đang chạy đua tìm nguồn năng lượng thay thế. Thực trạng nhập khẩu tới 97% năng lượng từ nước ngoài và được xếp là nước đứng thứ 7 thế giới về tiêu thụ năng lượng, Hàn Quốc ý thức được tầm quan trọng của vấn đề tìm kiếm năng lượng thay thế từ nhiều năm trước.
“Chỉ tính trong năm 2007, Hàn Quốc đã chi 97 tỷ USD nhập khẩu dầu, năng lượng. Số tiền này tương đương các khoản lợi nhuận từ xuất khẩu ô tô, tàu thuyền và các thương phẩm khác của Hàn Quốc”. - Ông Sung JinKi nói. Chính vì vậy, từ năm 2000 Hàn Quốc đã nghiên cứu xây dựng chính sách về năng lượng thay thế, trong đó chú trọng đến hệ thống năng lượng thay đổi theo biến đổi khí hậu và hệ thống năng lượng sinh học.
Đến nay, Hàn Quốc đã sử dụng phổ cập được 2,24% năng lượng thay thế trên tổng số nhu cầu của cả nước, trong đó Bio-diesel chiếm 1%. Dự kiến đến năm 2010, tỷ lệ sử dụng phổ cập Bio-ethanol khoảng 5% - 10%. Và theo mục tiêu đề ra, đến 2030 năng lượng thay thế của Hàn Quốc sẽ chiếm 30% tổng năng lượng phổ cập.
Trong khi đó, từ năm 1982, Chính phủ Indonesia đã ban bố chỉ thị về tiết kiệm năng lượng, và đến năm 2006 đã có chỉ thị về sử dụng năng lượng sinh học. Đồng thời, Indonesia cũng đã đưa ra chính sách cung cấp và sử dụng năng lượng sinh học, công bố tiêu chuẩn quốc gia đối với năng lượng này.
Ông Agus Wahyudi (Trung tâm Môi trường và Phát triển năng lượng Indonesia) cho biết, hiện Chính phủ Indonesia cũng đã thành lập Hiệp hội nghiên cứu năng lượng sinh học quốc gia. Các loại năng lượng sinh học E5 (Bio-ethanol 5%) và E10 (Bio-ethanol 10%) cũng đã sử dụng rộng rãi trên toàn quốc.
Tính đến năm 2008, năng lượng sinh học của Indonesia đã đáp ứng 1% tổng nhu cầu năng lượng trong dân dụng, 5% trong công nghiệp và đang có xu hướng tăng dần vào các năm sau. Theo ông Agus Wahyudi, Chính phủ Indonesia dự kiến đến 2010 sẽ tạo ra 3,5 triệu việc làm, 5,5 triệu ha trồng cây lấy dầu làm nguyên liệu cho năng lượng sinh học và sẽ giảm 10% sử dụng năng lượng hóa thạch.
Việt Nam mới bắt đầu manh nha
Theo ông Huỳnh Kim Tước, Giám đốc Trung tâm Tiết kiệm năng lượng TPHCM, với điều kiện tự nhiên về đất đai, khí hậu, Việt Nam có tiềm năng để phát triển năng lượng sinh học. Tuy nhiên, đến nay Việt Nam đang mới đi những bước đầu như nghiên cứu chính sách, triển khai thử nghiệm…
Mặc dù vậy, ông Tước cho rằng, Việt Nam cũng đã định hướng được các nhiệm vụ nghiên cứu - đầu tư cả về Bio-diesel (nguồn mỡ cá, dầu ăn phế thải, trồng và chế biến cây Jatropha…), Biofuel (nguyên liệu sắn, mía đường, rơm, trấu…), và Bio-ethanol (các loại tảo). Hiện nay, đã có ít nhất 4 dự án đầu tư nghiên cứu ứng dụng nhiên liệu sinh học.
Đó là dự án Công ty cổ phần Nhiên liệu sinh học và Dầu khí miền Bắc, quy mô 100 triệu lít ethanol 99,7%/năm, nhu cầu nguyên liệu 200.000 tấn sắn/năm, dự kiến hoàn thành vào năm 2009; dự án Công ty Nhiên liệu sinh học miền Trung quy mô 100 triệu lít ethanol 99,7%/năm, nhu cầu 200.000 tấn sắn/năm dự kiến đi vào hoạt động năm 2010; dự án Công ty TNHH Đồng Xanh quy mô 100.000 tấn/năm và dự án Công ty Nhiên liệu sinh học - Hóa dầu Sài Gòn quy mô 40 triệu lít ethanol 99,7%/năm.
Với vai trò là một nhà nghiên cứu và đã thực nghiệm công nghệ không bã thải trong sản xuất Bio-diesel từ dầu thực vật, PGS-TS Hồ Sơn Lâm (Viện trưởng Viện Khoa học Vật liệu ứng dụng) cho rằng, Việt Nam bắt đầu nghiên cứu Bio-diesel từ 20 năm qua nhưng còn hạn chế trong kết quả nghiên cứu, cũng như chưa có những chính sách khuyến khích từ phía Nhà nước, nên Bio-diesel chưa được ứng dụng rộng rãi.
Cũng theo PGS Lâm, nước ta có điều kiện để phát triển nhiên liệu sinh học do có nhiều họ cây lấy dầu phong phú: dầu bông, dầu cao su, dầu cải, dầu gòn, dầu lạc, dầu cọ… “Điều khiến các nhà khoa học băn khoăn khi đem kết quả nghiên cứu nhiên liệu sinh học ra ứng dụng là Chính phủ vẫn chưa có bộ tiêu chuẩn quốc gia cho năng lượng này. Do vậy, cần sớm ban hành bộ tiêu chuẩn cho nhiên liệu sinh học” - PGS Lâm kiến nghị.
Là cơ quan có nhiệm vụ chính trong thúc đẩy hoạt động khoa học và công nghệ, Bộ Khoa học và Công nghệ cũng tích cực trong việc khuyến khích, tạo điều kiện để phát triển năng lượng sinh học nước nhà.
Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Nguyễn Văn Lạng cho rằng, đã đến lúc cần xúc tiến ngay những nghiên cứu, ứng dụng năng lượng sinh học và không xa nữa Chính phủ sẽ có chính sách cụ thể đối với năng lượng thay thế này. Có thể trước mắt, Bộ Khoa học và Công nghệ sẽ tham mưu để Chính phủ sớm ban hành bộ tiêu chuẩn nhiên liệu sinh học cũng như phổ cập loại nhiên liệu này trên toàn quốc.
Tuy nhiên, theo Thứ trưởng Lạng, các nhà khoa học, các công ty cần nghiên cứu, tiếp cận với các công nghệ tiên tiến của thế giới để ứng dụng một cách tốt nhất vào sản xuất nhiên liệu sinh học nói riêng, năng lượng sinh học nói chung, nhằm mục đích tạo ra sản phẩm có chất lượng, giá thành hợp lý, phấn đấu đến năm 2015, nhiên liệu sinh học đáp ứng 1% nhu cầu xăng dầu của cả nước như Chính phủ đề ra.
LÂM TUỆ
-----------------------------------------------------------------------------------------------
Chương trình nhiên liệu sinh học Việt Nam đến 2025
Từ 2010 – 2025: Phát triển sản xuất và sử dụng rộng rãi nhiên liệu sinh học để thay thế một phần nhiên liệu hóa thạch truyền thống. Phát triển các vùng nguyên liệu theo quy hoạch. Đến năm 2015, sản lượng ethanol và dầu thực vật đạt 250.000 tấn (pha được 5 triệu tấn E5, B5), đáp ứng 1% nhu cầu xăng dầu của cả nước. Tầm nhìn đến 2025, công nghệ sản xuất nhiên liệu sinh học phải đạt trình độ tiên tiến trên thế giới. Sản lượng ethanol và dầu thực vật đạt 1,8 triệu tấn, đáp ứng khoảng 5% nhu cầu xăng dầu của cả nước.
(Nguồn: Trích Quyết định 177/2007/QĐ-TTg)