Dấu hiệu nhận biết bài toán dạng này : đề bài đốt cháy một chất hữu cơ có đề cập đến khối lượng chất đem đốt hoặc khối lượng các chất sản phẩm (CO[sub]2[/sub], H[sub]2[/sub]O) một cách trực tiếp hoặc gián tiếp (tức tìm được khối lượng CO[sub]2[/sub], H[sub]2[/sub]O sau một phản ứng trung gian).
1) Phương pháp giải:Bước 1 : Tính M[sub]A[/sub]
Bước 2 : Đặt A : C[sub]X[/sub]H[sub]Y[/sub]
*Viết phương trình phản ứng cháy.
Từ đó suy ra CTPT A
Một số lưu ý :1) Nếu đề bài cho : oxi hóa hoàn toàn một chất hữu cơ A thì có nghĩa là đốt cháy hoàn toàn chất hữu cơ A thành CO[sub]2[/sub] và H[sub]2[/sub]O.
2) Oxi hóa chất hữu cơ A bằng CuO thì khối lượng oxi tham gia phản ứng đúng bằng độ giảm khối lượng a(g) của bình đựng CuO sau phản ứng oxi hóa. Thông thường trong bài toán cho lượng oxi tham gia phản ứng cháy, để tìm khối lượng chất hữu cơ A nên chú ý đến định luật bảo toàn khối lượngmA + a = mCO[sub]2[/sub] + mH[sub]2[/sub]O
3) Sản phẩm cháy (CO[sub]2[/sub], H[sub]2[/sub]O) thường được cho qua các bình các chất hấp thụ chúng.
4) Bình đựng CaCl[sub]2[/sub] (khan), CuSO[sub]4[/sub] (khan), H[sub]2[/sub]SO[sub]4[/sub] đặc, P[sub]2[/sub]O[sub]5[/sub], dung dịch kiềm,…hấp thụ nước.
Bình đựng các dung dịch kiềm…hấp thụ CO[sub]2[/sub].
Bình đựng P trắng hấp thụ O[sub]2[/sub].
5) Độ tăng khối lượng các bình chính là khối lượng các chất mà bình đã hấp thụ.
6) Nếu bài toán cho CO[sub]2[/sub] phản ứng với dung dịch kiềm thì nên chú ý đến muối tạo thành để xác định chính xác lượng CO[sub]2[/sub].
7) Viết phương trình phản ứng cháy của hợp chất hữu cơ với oxi nên để oxi lại cân bằng sau từ vế sau đến vế trước. Các nguyên tố còn lại nên cân bằng trước, từ vế trước ra vế sau phương trình phản ứng.
2) Bài tập ví dụ :Ví dụ 1 :Đốt cháy hoàn toàn 0,58g một hydrocacbon A được 1,76g CO[sub]2[/sub] và 0,9g H[sub]2[/sub]O. Biết A có khối lượng riêng D[sub]A[/sub] ≈2,59g/l. Tìm CTPT A
Tóm tắt :
0,58g X + O[sub]2[/sub] → (1,76g CO[sub]2[/sub]; 0,9g H[sub]2[/sub]O)
DA 2,59g/l. Tìm CTPT A ?
GIẢI :
*Tìm M[sub]A[/sub] :
Biết D[sub]A[/sub] => M[sub]A[/sub] = 22,4.2,59 = 58
*Viết phương trình phản ứng cháy, lập tỉ lệ để tìm x,y.
=>x = 4
y = 10
Vậy CTPT A : C[sub]4[/sub]H[sub]10[/sub]
Ví dụ 2 : Khi đốt cháy hoàn toàn 0,42g một hydrocacbon X thu toàn bộ sản phẩm qua bình 1 đựng H[sub]2[/sub]SO[sub]4[/sub] đặc, bình 2 đựng KOH dư. Kết quả, bình 1 tăng 0,54g; bình 2 tăng 1,32g. Biết rằng khi hóa hơi 0,42g X chiếm thể tích bằng thể tích của 1,192g O[sub]2[/sub] ở cùng điều kiện. Tìm CTPT của X.
Tóm tắt đề :
Tìm CTPT X ?
GIẢI :
*Tính M[sub]X [/sub]:
0,42g X có V[sub]X[/sub] = V[sub]O2[/sub] của 0,192g O[sub]2[/sub] (cùng điều kiện)
Ta có :
Đề bài cho khối lượng CO[sub]2[/sub], H[sub]2[/sub]O gián tiếp qua các phản ứng trung gian ta phải tìm khối lượng CO[sub]2[/sub], H[sub]2[/sub]O
*Tìm m[sub]CO2[/sub], m[sub]H2O[/sub] :
-Bình 1 đựng dd H[sub]2[/sub]SO[sub]4đ[/sub] sẽ hấp thụ H[sub]2[/sub]O do đó độ tăng khối lượng bình 1 chính là khối lượng của H2O :
∆m[sub]1[/sub] = mH[sub]2[/sub]O = 0,54g (2)
-Bình 2 đựng dd KOH dư sẽ hấp thụ CO[sub]2[/sub] do đó độ tăng khối lượng bình 2 chính là khối lượng của CO[sub]2[/sub] :
∆m[sub]2[/sub] = mCO[sub]2[/sub] = 1,32g (3)
=>x = 5
y = 10
Vậy CTPT X : C[sub]5[/sub]H[sub]10[/sub] (M = 70đvC)
Hoahocngaynay.comNguồn baitaphoahoc.wordpress.com